My Rubik
Tema

3x3x3 küp çözüm rehberi

Bu rehberin amacı, Rubik küpünü olabilecek en kolay ve anlaşılır şekilde çözmeyi öğrenmene yardımcı olmak. Öğrenmesi çok karmaşık değil, ama dikkat, hafıza ve uzamsal algı gerektirir.

Çözüme başlamadan önce 3x3x3 Notasyonu bölümüne göz at; çözmeye başlamak için bilmen gereken temel kavramları orada bulacaksın.

3x3x3 notasyonu

Küpü katman katman çözeceğiz ve 3 katman var. Her katmanın çözümünün kendi adımları vardır; toplamda 7 adım eder:

  • Birinci katman:
    • Artı: Birinci katmanın kenarlarının çözümü.
    • Köşeler: Birinci katmanın köşelerinin çözümü.
  • İkinci katman:
    • Kenarlar: İkinci katmanın kenarlarının çözümü.
  • Üçüncü katman:
    • Kenarların yönlendirilmesi: Üçüncü katmanın kenarlarını doğru yönlendirmek.
    • Kenarların permütasyonu: Kenarları doğru yerlerine yerleştirmek.
    • Köşelerin permütasyonu: Üçüncü katmanın köşelerini doğru yerlerine yerleştirmek.
    • Köşelerin yönlendirilmesi: Üçüncü katmanın köşelerini yönlendirmek.

Birinci katman

Bu birinci katmanda 2 adım var. Önce kenarları yerleştirip artıyı yapacağız, sonra köşeleri yerleştirip birinci katmanı tamamlayacağız.

Birinci adım: Artı

Hedef

Bu ilk adımda artıyı oluşturmamız gerekiyor. Ama dikkat: yalnızca beyaz artının görünmesi yetmez; kenarın yan rengi o yüzün merkez rengiyle eşleşmelidir. Görselde beyaz-kırmızı kenarın hem beyaz merkezle hem kırmızı merkezle eşleştiğini görebilirsin; beyaz-mavi kenar da aynı şekilde.

Artıyı yapmanın en iyi yolu mantığı izlemektir. Yine de yön bulmana yardımcı olacak dört ipucu vereceğim.

  1. Önce küpü beyaz merkez yukarı bakacak şekilde tut. Aslında ilk iki katmanı tamamlayana kadar beyaz merkez hep yukarı bakmalıdır.
  2. Şimdi beyaz rengi olan bir kenar bul.
  3. Onu bulunca doğru yerini belirle.
  4. Son olarak, küpün duruşunu bozmadan ve mantığını kullanarak, küpün farklı katmanlarını çevirip parçayı doğru yerine yerleştir.

Daha önce yerleştirdiğimiz başka bir kenar varsa dikkat et. Onu geçici olarak yerinden oynatmak gerekebilir; tetikte ol ve böyle olursa onu yeniden doğru yerine koy.

İkinci adım: Köşeler

Hedef

Bu ikinci adımda beyaz köşeleri doğru yerlerine yerleştirerek birinci katmanı tamamlayacağız.

Önceki adımda olduğu gibi, önce yerleştirmek istediğimiz parçayı bulmalı, ona ait yeri belirlemeli ve son olarak parçayı yerleştirmeliyiz. Bu kez bunu köşelerle yapıyoruz.

Küpün alt katmanını çevirerek köşeyi ait olduğu yerin altına getirmeli ve küpü, yerleştirilecek köşenin beyaz kısmı bize bakacak, beyaz merkez de yukarı bakacak şekilde tutmalıyız. Bu mümkün değilse köşe üst katmandadır ya da köşenin beyaz kısmı aşağı bakıyordur. Bu iki durum, durum 1 ve durum 4'e karşılık gelir.

Köşeyi yerine yerleştirirken 4 farklı durumla karşılaşabiliriz.

Durum 1

Yerleştirilecek köşe küpün üst katmanında.

Bunu çözmek için önce parçayı üst katmandan çıkarıp alt katmana almamız gerekir.

Şimdi küpü, beyaz merkez yukarı bakacak ve üst katmandan çıkarmak istediğimiz köşe görseldeki gibi ön yüzün sağ üstünde olacak şekilde tut. Sonra aşağıdaki algoritmayı uygula:

Sağ Üssü
R'
Alt Üssü
D'
Sağ
R

Artık parça doğru yerinin altına gelene kadar küpün alt katmanını çevirebiliriz.

Durum 2

Bu durumda yerleştirilecek köşe ön yüzün sağ altındadır. Bu durumu çözmek için aşağıdaki algoritmayı uygula.

Yapacağın algoritmanın ardındaki mantığı anlamaya çalışmanı öneririm. Böylece hem hatırlaması hem de küpün nasıl çözüldüğünü anlaması daha kolay olur.

Dikkat edersen bu algoritmayla yaptığımız şey şu: beyaz parçayı uzaklaştırmak, sağ katmanı indirmek, köşeyi yerleştirmek ve son olarak sağ katmanı yerine geri getirmek.

Alt Üssü
D'
Sağ Üssü
R'
Alt
D
Sağ
R

Durum 3

Bu durumda yerleştirilecek köşe ön yüzün sol altındadır. Bunu çözmek için aşağıdaki algoritmayı uygula.

Bu durum, durum 2'nin tersidir.

Alt
D
Sol
L
Alt Üssü
D'
Sol Üssü
L'

Durum 4

Bu son durum, yerleştirilecek köşenin beyaz kısmı aşağı baktığında ortaya çıkar. Küpü, yerleştirilecek köşe ön yüzün sağ altında olacak şekilde tutmalı ve aşağıdaki algoritmayı uygulamalıyız:

Sağ Üssü
R'
Alt
D
Alt
D
Sağ
R
Alt
D
Sağ Üssü
R'
Alt Üssü
D'
Sağ
R

Yukarıdaki 4 durumu kullanarak küpün birinci katmanını çözebilmeliyiz.

İkinci katman

Bu ikinci katmanda tek bir adım var: ikinci katmanın kenarlarını doğru yerlerine yerleştirmek.

Birinci adım: Kenarlar

Hedef

Kenarları yerleştirmek için izlenecek yol şöyledir:

1. Alt katmanda sarı rengi olmayan bir kenar ara; çünkü sarısı olan kenarlar son katmana aittir.

2. Alt katmanı çevirerek kenarın yan rengini aynı renkteki merkezle hizala ve bir T oluştur.

3. Şimdi bu kenarın sağa mı sola mı yerleştirileceğine bakmalıyız; buna göre bir algoritmayı ya da diğerini kullanacağız.

Durum 1

Kenarın doğru yeri sağ katmandadır.

T'ye karşıdan bakarak aşağıdaki algoritmayı uygularız:

Alt Üssü
D'
Sağ Üssü
R'
Alt
D
Sağ
R
Alt
D
Ön
F
Alt Üssü
D'
Ön Üssü
F'

Durum 2

Kenarın doğru yeri sol katmandadır.

T'ye karşıdan bakarak aşağıdaki algoritmayı uygularız:

Alt
D
Sol
L
Alt Üssü
D'
Sol Üssü
L'
Alt Üssü
D'
Ön Üssü
F'
Alt
D
Ön
F

Durum 3

Alt katmanda sarısı olmayan hiçbir kenar kalmadığı halde ikinci katman çözülmemiş olabilir. Bu, sarısı olmayan tüm kenarlar ikinci katmanda ama yanlış yerleşmiş olduğunda olur.

Bunu çözmek için sarısı olan herhangi bir kenarı, doğru yerleştirmek istediğimiz kenarlardan birinin yerine koymamız yeterli. Bunu yapınca alt katmanda devam etmek için sarısı olmayan bir parçamız olur.

Tüm kenarları yerleştirdiğimizde ikinci katman tamamlanmış olur.

Üçüncü katman

Geriye yalnızca son katman kaldı; onu çözmek için şu 4 adımı izlemeliyiz.

Birinci adım: Kenarların yönlendirilmesi

Hedef

Bu adımın hedefi sarı artıyı oluşturmak; bu kez kenarın yan renginin yan merkezle eşleşip eşleşmediğine bakmıyoruz.

Önce küpü sarı merkez yukarı bakacak şekilde çevir. Bundan sonra küp çözülene kadar hep bu duruşla bakacağız.

Küp, görsellerde gösterilen 4 farklı aşamadan herhangi birinde olabilir. Şanslıysak artı oluşmuş olur ve bir sonraki adıma geçebiliriz.

Algoritma, artıyı elde edene kadar aşama aşama ilerlememizi sağlar.

1
2
3
4

Görseller, sarı yüz üstteyken algoritmayı uygulamak için doğru duruşu gösterir. Algoritmayı her uyguladığımızda bir sonraki aşamaya geçeriz.

Örneğin elimizde nokta varsa algoritmayı uygular ve çizgiye geçeriz; sonra algoritmayı tekrar uygulayıp L şekline geçeriz ve son olarak diziyi bir kez daha yapıp artıyı tamamlarız.

Algoritma şöyledir:

Ön
F
Üst
U
Sağ
R
Üst Üssü
U'
Sağ Üssü
R'
Ön Üssü
F'

İkinci adım: Kenarların permütasyonu

Hedef

Bu adımda üçüncü katmanın kenarlarının yerlerini değiştirip onları doğru yere koyacağız.

Bu adımdaki algoritma, kenarlardan 3'ünün yerini saat yönünün tersine döndürerek değiştirir. Karşımızdaki kenar, yer değiştirmeyen tek kenar olur.

Üst katmanı çevirerek üst katmandaki kenarlardan yalnızca birinin doğru yerde olmasını sağlamalıyız. Bu her zaman mümkün olmaz; hiçbiri ya da ikisi doğru yerde olduğu için yapamıyorsak, yan yüzlerden herhangi birini ön yüz alarak algoritmayı uygulamalıyız. Dizi bitince üst katmanı çevirerek bunu başarabiliriz.

Karşılaşabileceğimiz bir başka durum da, üst katmanı çevirerek tüm kenarları doğru yerlerine getirebilmemizdir. Böyle olursa şanslıyız ve bir sonraki adıma geçebiliriz.

Parçaların dönerek doğru yerlerine gelmesi için algoritmayı birkaç kez uygulamak gerekebilir.

Algoritma şöyledir

Sağ
R
Üst
U
Sağ Üssü
R'
Üst
U
Sağ
R
Üst
U
Üst
U
Sağ Üssü
R'

Üçüncü adım: Köşelerin permütasyonu

Hedef

Bu adımda köşeleri yerlerine yerleştirmemiz gerekiyor; ama dikkat, doğru yönlendirilmiş olmaları gerekmez, yalnızca doğru yerlerinde olmaları yeterli.

Hedef görselinde bir örnek görüyoruz. Tüm köşeler yerinde ama hepsi doğru yönlendirilmiş değil. Örneğin sarı, kırmızı ve mavi köşe yerinde ama doğru yönde değil; doğru yöne gelmesi için saat yönünde döndürülmesi gerekiyor.

Bunun için 3 köşenin yerini saat yönünün tersine değiştiren bir algoritma kullanacağız.

Üç farklı durumla karşılaşabiliriz:

Durum 1

Tüm köşeler yerinde; şanslıyız ve bir sonraki adıma geçebiliriz.

Durum 2

Köşelerin hiçbiri doğru yerde değil.

Bu durumda yan yüzlerden herhangi birini ön yüz alarak algoritmayı uygula ve durum 3'e geç.

Durum 3

Köşelerden biri doğru yerinde.

Bu durumda küpü, önceki adımlardaki gibi sarı merkez yukarı bakacak ve doğru yerleşmiş köşe ön yüzün sağ üstünde olacak şekilde tut. Küpü doğru tuttuktan sonra algoritmayı uygulayabiliriz; parçaların dönerek yerlerine gelmesi için iki kez yapmamız gerekebilir.

Bunun bir örneğini görselde görebilirsin.

Algoritma şöyledir:

Üst
U
Sağ
R
Üst Üssü
U'
Sol Üssü
L'
Üst
U
Sağ Üssü
R'
Üst Üssü
U'
Sol
L

Dördüncü adım: Köşelerin yönlendirilmesi

Hedef

Bu son adım. Dikkatli ol, çünkü hata yaparsak çözüme baştan başlamamız gerekir.

Bu adımda yönü bozuk köşeleri tek tek yönlendireceğiz. Küp bozuluyormuş gibi görünürse endişelenme; talimatları adım adım izlediğimiz sürece küp sonunda çözülecektir.

  1. Köşeleri yönlendirmek için önce küpü doğru tutmalıyız: sarı merkez yukarı bakmalı ve yönlendirilecek köşelerden biri ön yüzün sağ üstünde olmalı.
  2. Küpü doğru tuttuktan sonra ön yüzün rengine odaklanırız ve adım boyunca gözümüzü bu yüzden hiç ayırmayız.
  3. Köşenin doğru yönlendiğini görene kadar algoritmayı 2 ya da 4 kez uygula. Küp bozulmuş gibi görünebilir, ama endişelenme, bu normal.
  4. Bakmaya başladığımız ön yüzü kaybetmeden, yönlendirilecek bir sonraki köşeyi sağ üste getirmek için üst katmanı çevir.
  5. Köşe doğru yönlenene kadar algoritmayı yine 2 ya da 4 kez uygula.
  6. Yönlendirilecek köşe kaldıysa 4. ve 5. adımları tekrarla.
Alt
D
Sağ Üssü
R'
Alt Üssü
D'
Sağ
R

Tebrikler! Küpü çözdün!