CubingCompass
ธีม

คู่มือแก้ลูกบาศก์ 3x3x3

จุดประสงค์ของคู่มือนี้คือช่วยให้คุณเรียนรู้วิธีแก้รูบิคด้วยวิธีที่ง่ายและเข้าใจได้มากที่สุด การเรียนรู้ไม่ได้ยากมาก แต่ต้องใช้สมาธิ ความจำ และการมองภาพสามมิติ

ก่อนเริ่มแก้ ลองดูหัวข้อสัญลักษณ์การหมุน 3x3x3 ก่อน คุณจะพบความรู้พื้นฐานที่ต้องรู้เพื่อเริ่มแก้ลูกบาศก์

สัญลักษณ์ 3x3x3

เราจะแก้ลูกบาศก์ทีละชั้น ซึ่งมีทั้งหมด 3 ชั้น การแก้แต่ละชั้นมีขั้นตอนของตัวเอง รวมทั้งหมด 7 ขั้น:

  • ชั้นที่ 1:
    • กากบาท: แก้ขอบของชั้นแรก
    • มุม: แก้มุมของชั้นแรก
  • ชั้นที่ 2:
    • ขอบ: แก้ขอบของชั้นที่สอง
  • ชั้นที่ 3:
    • การกลับทิศขอบ: กลับทิศขอบของชั้นที่สามให้ถูกต้อง
    • การสลับตำแหน่งขอบ: วางขอบให้อยู่ในตำแหน่งที่ถูกต้อง
    • การสลับตำแหน่งมุม: วางมุมของชั้นที่สามให้อยู่ในตำแหน่งที่ถูกต้อง
    • การกลับทิศมุม: กลับทิศมุมของชั้นที่สาม

ชั้นที่ 1

ชั้นแรกนี้มี 2 ขั้น ขั้นแรกเราจะวางขอบเพื่อทำกากบาท แล้วจึงวางมุมเพื่อทำชั้นแรกให้เสร็จทั้งชั้น

ขั้นที่ 1: กากบาท

เป้าหมาย

ในขั้นแรกนี้เราต้องทำกากบาทให้ได้ แต่ระวังให้ดี แค่มีกากบาทสีขาวยังไม่พอ สีด้านข้างของขอบต้องตรงกับสีศูนย์กลางของด้านนั้นด้วย ในภาพจะเห็นว่าขอบสีขาว-แดงตรงกับทั้งศูนย์กลางสีขาวและศูนย์กลางสีแดง ขอบสีขาว-น้ำเงินก็เช่นกัน

วิธีที่ดีที่สุดในการทำกากบาทคือใช้ตรรกะ ถึงอย่างนั้นก็จะให้คำแนะนำเล็ก ๆ น้อย ๆ ไว้ช่วยให้คุณพอเห็นแนวทาง

  1. ก่อนอื่นให้จับลูกบาศก์ให้ศูนย์กลางสีขาวหันขึ้นด้านบน ที่จริงแล้วจนกว่าจะแก้สองชั้นแรกเสร็จ ศูนย์กลางสีขาวต้องหันขึ้นด้านบนเสมอ
  2. ตอนนี้ให้หาขอบที่มีสีขาวมาหนึ่งชิ้น
  3. เมื่อหาเจอแล้ว ให้หาตำแหน่งที่ถูกต้องของมัน
  4. สุดท้าย ใช้ตรรกะหมุนชั้นต่าง ๆ ของลูกบาศก์เพื่อใส่ชิ้นส่วนเข้าที่ โดยไม่เปลี่ยนทิศที่จับลูกบาศก์

ระวังว่ามีขอบชิ้นอื่นที่วางไว้แล้วหรือไม่ อาจต้องเอาออกจากที่ชั่วคราว แต่ต้องคอยสังเกตไว้ และถ้าเกิดขึ้นก็ให้ใส่กลับเข้าตำแหน่งที่ถูกต้องอีกครั้ง

ขั้นที่ 2: มุม

เป้าหมาย

ในขั้นที่สองนี้เราจะทำชั้นแรกให้เสร็จ โดยต้องใส่มุมของชั้นสีขาวเข้าที่

เหมือนกับขั้นก่อนหน้า ก่อนอื่นต้องหาชิ้นที่อยากใส่ แล้วหาตำแหน่งที่ถูกต้องของมัน และสุดท้ายจึงใส่ชิ้นนั้นเข้าที่ ครั้งนี้เราจะทำกับมุม

หมุนชั้นล่างของลูกบาศก์เพื่อให้มุมอยู่ใต้ตำแหน่งที่ถูกต้องของมัน แล้วจับลูกบาศก์ให้มองเห็นสีขาวของมุมที่จะใส่อยู่ตรงหน้า และศูนย์กลางสีขาวหันขึ้นด้านบน ถ้าทำไม่ได้ แสดงว่ามุมอยู่ในชั้นบนของลูกบาศก์ หรือสีขาวของมุมที่จะใส่หันลงด้านล่าง สองสถานการณ์นี้คือกรณีที่ 1 และกรณีที่ 4

เมื่อจะใส่มุมเข้าที่ อาจเจอสถานการณ์ได้ 4 แบบ

กรณีที่ 1

มุมที่จะใส่อยู่ในชั้นบนของลูกบาศก์

ในการแก้สถานการณ์นี้ ก่อนอื่นต้องเอาชิ้นส่วนออกจากชั้นบน ให้ลงไปอยู่ในชั้นล่าง

ตอนนี้ให้จับลูกบาศก์ให้ศูนย์กลางสีขาวหันขึ้นด้านบน และมุมที่อยากเอาออกจากชั้นบนอยู่ที่มุมบนขวาของด้านหน้า ตามที่เห็นในภาพ แล้วทำสูตรต่อไปนี้:

ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านขวา
R

ตอนนี้ก็หมุนชั้นล่างของลูกบาศก์ได้ จนกว่าชิ้นส่วนจะอยู่ใต้ตำแหน่งที่ถูกต้องของมัน

กรณีที่ 2

ในกรณีนี้ มุมที่จะใส่อยู่ที่มุมล่างขวาของด้านหน้า ในการแก้สถานการณ์นี้ให้ทำสูตรต่อไปนี้

แนะนำให้ลองหาตรรกะของสูตรที่คุณจะทำ แบบนี้จะช่วยให้จำได้ง่ายขึ้น และเข้าใจได้ดีขึ้นว่าลูกบาศก์ถูกแก้อย่างไร

สังเกตว่าสิ่งที่สูตรนี้ทำคือ หลบชิ้นสีขาวออกไป หมุนชั้นขวาลง ใส่มุมเข้าที่ แล้วสุดท้ายหมุนชั้นขวากลับที่เดิม

ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านล่าง
D
ด้านขวา
R

กรณีที่ 3

ในกรณีนี้ มุมที่จะใส่อยู่ที่มุมล่างซ้ายของด้านหน้า ในการแก้สถานการณ์นี้ให้ทำสูตรต่อไปนี้

กรณีนี้เหมือนกรณีที่ 2 แต่กลับด้าน

ด้านล่าง
D
ด้านซ้าย
L
ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านซ้าย ไพรม์
L'

กรณีที่ 4

กรณีสุดท้ายนี้เกิดขึ้นเมื่อสีขาวของมุมที่จะใส่หันลงด้านล่าง ให้จับลูกบาศก์ให้มุมที่จะใส่อยู่ที่มุมล่างขวาของด้านหน้า แล้วทำสูตรต่อไปนี้:

ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านล่าง
D
ด้านล่าง
D
ด้านขวา
R
ด้านล่าง
D
ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านขวา
R

ใช้ 4 กรณีข้างต้นเพื่อแก้ชั้นแรกของลูกบาศก์ให้เสร็จ

ชั้นที่ 2

ชั้นที่สองนี้มีขั้นเดียว คือใส่ขอบของชั้นที่สองเข้าที่

ขั้นที่ 1: ขอบ

เป้าหมาย

วิธีใส่ขอบเข้าที่มีดังนี้:

1. หาขอบในชั้นล่างที่ไม่มีสีเหลือง เพราะขอบที่มีสีเหลืองเป็นของชั้นสุดท้าย

2. หมุนชั้นล่างจนสีด้านข้างของขอบตรงกับศูนย์กลางสีเดียวกัน ให้เป็นรูปตัว T

3. ตอนนี้ให้ดูว่าขอบชิ้นนี้ต้องใส่ไปทางขวาหรือทางซ้าย ขึ้นอยู่กับข้อนี้เราจะใช้สูตรต่างกัน

กรณีที่ 1

ตำแหน่งที่ถูกต้องของขอบอยู่ที่ชั้นขวา

มองตัว T ตรง ๆ แล้วทำสูตรต่อไปนี้:

ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านล่าง
D
ด้านขวา
R
ด้านล่าง
D
ด้านหน้า
F
ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านหน้า ไพรม์
F'

กรณีที่ 2

ตำแหน่งที่ถูกต้องของขอบอยู่ที่ชั้นซ้าย

มองตัว T ตรง ๆ แล้วทำสูตรต่อไปนี้:

ด้านล่าง
D
ด้านซ้าย
L
ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านซ้าย ไพรม์
L'
ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านหน้า ไพรม์
F'
ด้านล่าง
D
ด้านหน้า
F

กรณีที่ 3

บางครั้งในชั้นล่างอาจไม่มีขอบที่ไม่มีสีเหลืองเหลืออยู่เลย ทั้งที่ชั้นที่สองยังแก้ไม่เสร็จ กรณีนี้เกิดขึ้นเมื่อขอบที่ไม่มีสีเหลืองทั้งหมดอยู่ในชั้นที่สองแล้ว แต่วางไม่ถูกต้อง

ในการแก้สถานการณ์นี้ แค่ใส่ขอบที่มีสีเหลืองชิ้นไหนก็ได้ เข้าไปแทนที่ขอบชิ้นหนึ่งที่เราอยากใส่ให้ถูกต้อง เมื่อทำแล้วก็จะมีชิ้นที่ไม่มีสีเหลืองอยู่ในชั้นล่างให้ทำต่อได้

เมื่อใส่ขอบครบทุกชิ้นแล้ว ชั้นที่สองก็จะเสร็จสมบูรณ์

ชั้นที่ 3

เหลือแค่ชั้นสุดท้าย ในการแก้ชั้นนี้เราจะทำตาม 4 ขั้นต่อไปนี้

ขั้นที่ 1: การกลับทิศขอบ

เป้าหมาย

เป้าหมายของขั้นนี้คือทำกากบาทบนชั้นสีเหลือง ครั้งนี้ไม่ต้องสนใจว่าสีด้านข้างของขอบตรงกับศูนย์กลางด้านข้างหรือไม่

ก่อนอื่นให้หมุนลูกบาศก์ให้ศูนย์กลางสีเหลืองหันขึ้นด้านบน จากนี้ไปเราจะจับลูกบาศก์ในทิศนี้จนกว่าจะแก้เสร็จ

ลูกบาศก์อาจอยู่ในระยะใดระยะหนึ่งจาก 4 ระยะที่แสดงในภาพ ถ้าโชคดี กากบาทอาจเสร็จอยู่แล้ว และไปขั้นต่อไปได้เลย

สูตรนี้จะช่วยให้เราไปทีละระยะจนได้กากบาท

1
2
3
4

ภาพแสดงทิศที่ถูกต้องในการจับลูกบาศก์เพื่อทำสูตร โดยให้ด้านสีเหลืองเป็นด้านบน ทุกครั้งที่ทำสูตร เราจะไปสู่ระยะถัดไป

ตัวอย่างเช่น ถ้าได้เป็นจุด ให้ทำสูตรแล้วจะได้เป็นเส้น ทำสูตรอีกครั้งจะได้เป็นรูปตัว L และสุดท้ายทำสูตรอีกครั้งก็จะได้กากบาท

สูตรมีดังนี้:

ด้านหน้า
F
ด้านบน
U
ด้านขวา
R
ด้านบน ไพรม์
U'
ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านหน้า ไพรม์
F'

ขั้นที่ 2: การสลับตำแหน่งขอบ

เป้าหมาย

ในขั้นนี้เราจะเปลี่ยนตำแหน่งของขอบในชั้นที่สาม ให้อยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสม

สูตรของขั้นนี้จะสลับตำแหน่งขอบ 3 ชิ้น โดยหมุนวนทวนเข็มนาฬิกา ขอบที่เรามองตรง ๆ เป็นชิ้นเดียวที่ไม่หมุนวนไปด้วย

หมุนชั้นบนให้มีขอบในชั้นบนอยู่ถูกตำแหน่งเพียงชิ้นเดียว ซึ่งไม่ได้ทำได้ทุกครั้ง ถ้าทำไม่ได้เพราะมีขอบอยู่ถูกตำแหน่ง 0 หรือ 2 ชิ้น ให้ทำสูตรโดยใช้ด้านข้างด้านใดก็ได้เป็นด้านหน้า เมื่อทำสูตรแล้ว ก็จะทำได้ด้วยการหมุนชั้นบน

อีกกรณีหนึ่งที่อาจเจอคือ หมุนชั้นบนแล้วขอบทุกชิ้นเข้าที่หมด ถ้าเป็นแบบนี้ก็โชคดี ไปขั้นต่อไปได้เลย

อาจต้องทำสูตรสองสามครั้ง จนกว่าชิ้นส่วนจะหมุนวนไปอยู่ในตำแหน่งของมัน

สูตรมีดังนี้

ด้านขวา
R
ด้านบน
U
ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านบน
U
ด้านขวา
R
ด้านบน
U
ด้านบน
U
ด้านขวา ไพรม์
R'

ขั้นที่ 3: การสลับตำแหน่งมุม

เป้าหมาย

ในขั้นนี้เราต้องใส่มุมเข้าที่ แต่ระวัง มุมไม่จำเป็นต้องหันถูกทิศ แค่ต้องอยู่ในตำแหน่งที่ถูกต้องของมันก็พอ

ในภาพเป้าหมายมีตัวอย่างให้ดู มุมทุกชิ้นอยู่ในตำแหน่งของมัน แต่ไม่ได้หันถูกทิศทุกชิ้น ตัวอย่างเช่น มุมสีเหลือง-แดง-น้ำเงินอยู่ในตำแหน่งที่ถูกต้อง แต่ยังหันไม่ถูกทิศ เพราะยังต้องหมุนตามเข็มนาฬิกาอีกครั้ง

เราจะใช้สูตรที่สลับตำแหน่งมุม 3 ชิ้นทวนเข็มนาฬิกา

อาจเจอได้ 3 กรณี:

กรณีที่ 1

มุมทุกชิ้นอยู่ในตำแหน่งแล้ว โชคดี ไปขั้นต่อไปได้เลย

กรณีที่ 2

ไม่มีมุมไหนอยู่ถูกตำแหน่งเลย

ในกรณีนี้ให้ทำสูตรโดยใช้ด้านข้างด้านใดก็ได้ของลูกบาศก์เป็นด้านหน้า แล้วจะไปต่อที่กรณีที่ 3 ได้

กรณีที่ 3

มีมุมหนึ่งชิ้นอยู่ถูกตำแหน่ง

ในกรณีนี้ให้จับลูกบาศก์เหมือนในขั้นก่อน ๆ คือให้ศูนย์กลางสีเหลืองหันขึ้นด้านบน และมุมที่อยู่ถูกตำแหน่งอยู่ที่มุมบนขวาของด้านหน้า เมื่อจับลูกบาศก์ถูกทิศแล้วก็ทำสูตรได้ อาจต้องทำสองครั้งเพื่อให้ชิ้นส่วนหมุนวนไปอยู่ในตำแหน่งของมัน

ในภาพมีตัวอย่างให้ดู

สูตรมีดังนี้:

ด้านบน
U
ด้านขวา
R
ด้านบน ไพรม์
U'
ด้านซ้าย ไพรม์
L'
ด้านบน
U
ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านบน ไพรม์
U'
ด้านซ้าย
L

ขั้นที่ 4: การกลับทิศมุม

เป้าหมาย

นี่คือขั้นสุดท้าย ต้องตั้งใจให้ดี เพราะถ้าหลงทางระหว่างทาง จะต้องเริ่มแก้ใหม่ตั้งแต่ต้น

ในขั้นนี้เราจะกลับทิศมุมที่ยังหันไม่ถูกทีละชิ้น ไม่ต้องกังวลถ้าดูเหมือนลูกบาศก์กำลังเละ ถ้าทำตามคำแนะนำทีละขั้น สุดท้ายลูกบาศก์จะแก้เสร็จเอง

  1. ในการกลับทิศมุม ก่อนอื่นต้องจับลูกบาศก์ให้ถูกทิศ โดยให้ศูนย์กลางสีเหลืองหันขึ้นด้านบน และมุมที่จะกลับทิศชิ้นหนึ่งอยู่ที่มุมบนขวาของด้านหน้า
  2. เมื่อจับลูกบาศก์ถูกทิศแล้ว ให้จำสีของด้านหน้าไว้ และตลอดขั้นนี้ห้ามละสายตาจากด้านนี้เด็ดขาด
  3. ทำสูตร 2 หรือ 4 ครั้งจนเห็นว่ามุมหันถูกทิศแล้ว ดูเผิน ๆ ลูกบาศก์จะเหมือนเละ แต่ไม่ต้องกังวล นั่นเป็นเรื่องปกติ
  4. โดยไม่เปลี่ยนด้านหน้าที่มองตั้งแต่แรก ให้หมุนชั้นบนเพื่อนำมุมชิ้นถัดไปที่จะกลับทิศมาไว้ที่มุมบนขวา
  5. ทำสูตรอีก 2 หรือ 4 ครั้งจนมุมหันถูกทิศ
  6. ถ้ายังมีมุมที่ต้องกลับทิศเหลืออยู่ ให้ทำข้อ 4 และ 5 ซ้ำ
ด้านล่าง
D
ด้านขวา ไพรม์
R'
ด้านล่าง ไพรม์
D'
ด้านขวา
R

ยินดีด้วย! คุณแก้ลูกบาศก์สำเร็จแล้ว!